Paragraaf 8. Wet open overheid

Inleiding

Terug naar navigatie - Paragraaf 8. Wet open overheid - Inleiding

De Wet open overheid (Woo) verplicht bestuursorganen om in de jaarlijkse begroting stil te staan bij hun beleidsvoornemens ten aanzien van de uitvoering van de wet. Deze paragraaf geeft daar invulling aan. De Woo rust op drie pijlers: de actieve openbaarmaking van bepaalde categorieën overheidsinformatie (artikel 3.1 en 3.3 Woo), de passieve openbaarmaking naar aanleiding van een verzoek (Woo-verzoeken) en het op orde brengen van de informatiehuishouding als noodzakelijke randvoorwaarde voor beide vormen van openbaarmaking. Voor de gemeente Barneveld vormt een toegankelijke en herkenbare informatievoorziening een wezenlijk onderdeel van het vertrouwen tussen inwoners, ondernemers en het gemeentebestuur.

Actieve openbaarmaking

Terug naar navigatie - Paragraaf 8. Wet open overheid - Actieve openbaarmaking

Artikel 3.3 Woo bevat een limitatieve opsomming van zeventien informatiecategorieën die eigener beweging openbaar moeten worden gemaakt. De inwerkingtreding van deze verplichting gebeurt gefaseerd, in vier tranches, telkens door middel van een koninklijk besluit. De eerste tranche is op 1 november 2024 in werking getreden en betreft onder meer wetten en algemeen verbindende voorschriften, overige besluiten van algemene strekking en informatie over de organisatie en werkwijze van de gemeente. Barneveld voldoet aan deze verplichting: de betreffende informatie is raadpleegbaar via de Woo-index en, voor zover van landelijke aard, via Overheid.nl.

Voor de tweede en derde tranche geldt een indicatieve planning die inmiddels landelijk is uitgewerkt in werkdefinities per informatiecategorie. Het gaat hierbij onder meer om raads- en collegebesluiten, adviezen, jaarplannen en jaarverslagen, vergaderstukken en – met ingang van de derde tranche voor decentrale overheden – de Woo-verzoeken en de daarop genomen besluiten zelf. De gemeente heeft deze categorieën inmiddels ondergebracht in de daarvoor geschikte zaaksystemen en bereidt de ontsluiting ervan via het gemeentelijke publicatieplatform voor. De vierde en laatste tranche, die onder andere beschikkingen betreft, is voorzien vanaf 2027.

Voor de begrotingsjaren tot en met 2027 is het uitgangspunt dat de gemeente Barneveld de wettelijke fasering volgt en waar mogelijk vooruitloopt op de landelijke termijnen. Concreet betekent dit dat de gemeente in 2027 de actieve openbaarmaking van alle informatiecategorieën operationeel wil hebben ingericht, ook voor zover de rijksplanning voor de vierde tranche nog niet formeel is bekrachtigd. Dit sluit aan bij de ambitie die het Rijk voor de volledige implementatie van de actieve openbaarmaking voorstaat en voorkomt dat de gemeente bij de definitieve inwerkingtreding van latere tranches alsnog een inhaalslag moet maken. De opgave die hiermee gemoeid is, is niet louter technisch van aard. Zij vraagt vooral om een andere manier van werken: medewerkers moeten bij het opstellen van documenten voortaan rekening houden met de vraag of, en zo ja op welke wijze, deze openbaar gemaakt moeten worden. Deze verandering krijgt de komende begrotingsperiode nadrukkelijk aandacht, onder meer via interne instructies en het aanwijzen van vaste aanspreekpunten binnen de organisatie.

Passieve openbaarmaking

Terug naar navigatie - Paragraaf 8. Wet open overheid - Passieve openbaarmaking

Naast de actieve openbaarmaking blijft eenieder op grond van artikel 4.1 Woo het recht behouden om een verzoek om informatie in te dienen. Het aantal Woo-verzoeken en de complexiteit daarvan zijn de afgelopen jaren toegenomen, een beeld dat overigens ook bij andere gemeenten wordt herkend. De afhandeling van deze verzoeken vindt plaats binnen de wettelijke termijnen van artikel 4.4 Woo, waarbij vroegtijdig contact met de verzoeker wordt gezocht om de vraag achter de vraag te achterhalen en het verzoek zo nodig af te bakenen. Waar de Woo hiertoe ruimte biedt, wordt van deze mogelijkheid gebruikgemaakt, mede met het oog op een zorgvuldige en tijdige besluitvorming.

Informatiehuishouding op orde

Terug naar navigatie - Paragraaf 8. Wet open overheid - Informatiehuishouding op orde

Zowel de actieve als de passieve openbaarmaking staan of vallen met een informatiehuishouding die op orde is: informatie moet volledig, vindbaar en toegankelijk zijn op het moment dat zij nodig is. De gemeente Barneveld werkt hier structureel aan, onder meer door de digitalisering van werkprocessen en het onderbrengen van documenten in daarvoor geschikte zaaksystemen.

Wat gaan we doen in 2027

Terug naar navigatie - Paragraaf 8. Wet open overheid - Wat gaan we doen in 2027

De ambitie voor 2027 is dat de actieve openbaarmaking binnen de gemeente Barneveld volledig is geïmplementeerd, zodat alle daarvoor in aanmerking komende informatiecategorieën structureel en tijdig via de daarvoor bestemde kanalen worden ontsloten. Deze ambitie is niet vrijblijvend: zij vloeit voort uit de wettelijke opdracht van de Woo en sluit aan bij de koers die het Rijk voor de volledige implementatie van de wet uitzet. De voortgang hierop wordt gemonitord en zal in de jaarstukken worden verantwoord.